Mε χωρίς φωτοχυσίες, μ’ ολίγους ήχους Ψυχική αιθαλομίχλη

Οι προσδοκίες των νεόπτωχων (Μπορεί ο ΣΥΡΙΖΑ;)

Λούλα και Τσίπρας.

Λούλα και Τσίπρας.

Η προσεκτική ανάγνωση των δημογραφικών και κοινωνικών χαρακτηριστικών των εκλογέων του περασμένου καλοκαιριού (π.χ. εδώ και εδώ) και των ευρημάτων πρόσφατων δημοσκοπικών ερευνών (εδώ και εδώ) δείχνει την ελληνική κοινωνία να μετατοπίζεται μαζικά κατά την πολιτική της έκφραση, έστω και στο σχετικά περιορισμένο πλαίσιο που συνθέτουν οι υπάρχοντες κομματικοί σχηματισμοί.

Οι μετακινήσεις δεν έχουν να κάνουν μόνο με τις πολιτικές προτιμήσεις, όσο με τις ραγδαίες ανακατατάξεις στην οικονομική και κοινωνική πυραμίδα. Η ύφεση και η ανεργία δεν είναι απλώς οικονομετρικοί δείκτες, αλλά φαινόμενα που κατεξοχήν και απευθείας επηρεάζουν τις ζωές των ανθρώπων. Τα πολυπληθή στην Ελλάδα μικροαστικά στρώματα ήταν τα πρώτα που ένιωσαν στο πετσί τους τις επιπτώσεις της βαθιάς παρατεταμένης ύφεσης: καταστράφηκαν οικονομικά, κατρακύλησαν ταξικά, υποβαθμίστηκαν οι προσδοκίες τους. Οι νεόπτωχοι, άνεργοι ή ημιαπασχολούμενοι, μαζί με την εργασία και το εισόδημά τους, σε δυόμισι χρόνια έχασαν κάθε δυνατότητα παρέμβασης στο παρόν και κάθε δυνατότητα σχεδιασμού του εγγύς μέλλοντος. Αυτοί ακριβώς, οι πληγέντες και οι αισθανόμενοι προδομένοι, οι συνθέτοντες τον παραγωγικό κορμό της χώρας, μετακινούνται τώρα μαζικά στο πολιτικό φάσμα. Πού πάνε;

Η κατάρρευση του ΠΑΣΟΚ άφησε τα μικροαστικά στρώματα και τις παραγωγικές ηλικιακές ομάδες όχι μόνο χωρίς πολιτική στέγη, αλλά και κοινωνικά υποβαθμισμένα και ψυχικά εξαγριωμένα. Η συντριπτική πλειονότης κινείται προς τον ΣΥΡΙΖΑ: μισθωτοί ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, ελεύθεροι επαγγελματίες, νέοι, άνεργοι, και όλες οι παραγωγικές ηλικίες. Μόνο οι αγρότες και οι συνταξιούχοι, οι πιο συντηρητικές ομάδες πληθυσμού, δεν μετακινούνται πλειοψηφικά προς τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά προς τη Νέα Δημοκρατία.

Με τις παραγωγικές και κατά τεκμήριο πιο δυναμικές ομάδες να κινούνται πολιτικά εκτός των κομμάτων του κυβερνητικού τόξου, γεννάται εύλογα το ερώτημα: Ποιο εναλλακτικό κυβερνητικό σχήμα μπορεί να εκφράσει τους μετακινούμενους, και να εκπληρώσει τις προσδοκίες τους για απόκρουση της φτώχειας και στοιχειώδη αξιοπρέπεια; Μπορεί ο ΣΥΡΙΖΑ;

Το παράδοξο είναι ότι πολλοί απ’ όσους ψήφισαν ή κλίνουν προς τον ΣΥΡΙΖΑ, δεν τον θεωρούν έτοιμο να κυβερνήσει, δηλαδή να εκπληρώσει τις προσδοκίες τους. Αυτό σημαίνει δύο τινά: Πρώτον, ο περισσότερο κόσμος αντιλαμβάνεται ότι έχει συντελεστεί ήδη μια ανεπανόρθωτη καταστροφή, ότι δεν υπάρχει επιστροφή στα παλιά· άρα απαιτούνται νέα εργαλεία και ριζικά νέο πολιτικό σχέδιο.

Δεύτερον, ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ συνεχίζει να αντιπολιτεύεται κυρίως, και λιγότερο να προβάλλει ως επόμενη κυβέρνηση και ως ηγεμονική δύναμη στο πολιτικό πεδίο. Ο πυκνός χρόνος τον αιφνιδίασε. Δεν έχει προλάβει να αντλήσει ψυχοπνευματικές δυνάμεις από το άμορφο πλήθος των απογοητευμένων αλλά πολύτιμων ανένταχτων μονάδων που κινούνται φωτοτακτικά προς αυτόν. Ενώ ήταν τολμηρή και ορθή η διεθνοποιημένη προσέγγιση της κρίσης, οι κινήσεις του στο εσωτερικό στηρίζονται σε εννοιολογήσεις του παλαιού θνήσκοντος κόσμου: παραδοσιακές συμμαχίες με πρόσωπα που δεν εκπροσωπούν κανέναν, τακτικές μανούβρες διεμβόλισης, υψηλή ρητορεία, σε συνδυασμό με αμφίθυμη διγλωσσία και πολυφωνικό βόμβο σε κομβικά ζητήματα υψηλής πολιτικής.

Με τις διαδικασίες βάσης και αιμοδότησης από τη βάση να απαιτούν άλλο χρόνο από τον διατιθέμενο, αναπόφευκτα το βάρος για παραγωγή πολιτικής σύνθεσης πέφτει στην ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ, την ηγεσία ενός πρώην μικρού κόμματος πολύχρωμης διαμαρτυρίας. Αρα το ερώτημα τίθεται κι έτσι: Μπορούν ο Αλέξης Τσίπρας και η ηγετική ομάδα;

no comments
  • Βασιλίκα
    REPLY

    Ο ΣΥΡΙΖΑ, εαν θέλει όντως να κυβερνήσει σοβαρά, θα πρέπει να κάνει μεγάλο άλμα στην εσωτερική του πολιτική ιεράρχηση και να κατασταλάξει τι θέλει. Θέλει τον ρεαλισμό και την ικανότητα π.χ του Δραγασάκη; Ή την επικίνδυνη εκδοχή του Λαφαζάνη; Διότι η εποχή της σύνθεσης στο εσωτερικό του κόμματος μάλλον τελείωσε μετά απο τυχοδιωκτισμούς που επέτρεψαν την διάσπαση του κόμματος. Και όταν ένας ηγέτης ενός κόμματος του 5% δεν μπορεί (και μάλλον δεν θέλει) να αποτρέψει την διάσπαση του κόμματός του, όπου και του έφυγε το 1/3 του κόμματός του, έτσι για πλάκα, πως μπορεί να κυβερνήσει σε κατάσταση κρίσης όλη την Ελλάδα; Αλλά και με ποιούς θα συνεργαστεί, τώρα που επιπλέον διασπάστηκαν και οι Ανεξάρτητοι Έλληνες όπου θα υπήρχε καποιο ενδεχόμενο συνεργασίας;

    Αυτά είναι κρίσιμα ερωτήματα αλλά επι της διαχείρισης του προβλήματος. Η ρίζα του προβλήματος είναι η ίδια η θεώρηση του τί είναι «αριστερό» μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ, τι εκλαμβάνει ως αριστερό, ποιά είναι η ιδεολογική και πολιτική ταυτότητα του επίσης. Κι επειδή απο κόμμα συλλογικότητας και ανοχής μεταξύ των συνιστωσών μετατράπηκε σε μεγάλο βαθμό σε προεδρικό θα πρέπει να δούμε προς τα που κατασταλάζει πολιτικά ο Τσίπρας ο οποίος ξεκίνησε ως επηρεαζόμενος τα μάλα απο τους κοκκινοπράσινους αριστεριστές, φτάνοντας σήμερα στην ανάγκη να αναπληρώσει την ανανεωτική πτέρυγα που έχασε με αριβίστες πασόκους.

    Η δική μου εντύπωση είναι ότι απο την παρέα Τσίπρα σίγουρα είναι ο λιγότερο «αριστεριστής», ο πλέον ταλαντούχος και ευτυχώς που υπάρχει και ο Βούτσης δίπλα του. Δεν είναι και τυχαίο που πήρε και τον Δραγασάκη μαζί του στην Αργεντινή. Αλλά και το ενιαίο κόμμα φτιάχτηκε για να αποδυναμωθούν οριστικά οι μικρές συνιστώσες μέσα στην μεγάλη μάζα που εισρέει αφειδώς κάθε μέρα στο κόμμα. Το θέμα είναι το πως θα συνυπάρξουν όλοι αυτοί και εαν ή όχι ο ΣΥΡΙΖΑ θα γίνει ένα νέο πασόκ, δηλαδή ένα επι της ουσίας σοσιαλδημοκρατικό κόμμα με αριστερή επίφαση και ρητορεία λόγω πατρογονικής ιστορίας και συνθηματικής βόλεψης.

    Αλλά εαν το πάμε ακόμη πιο βαθιά ούτε κι εκεί είναι το πρόβλημα. Το πρόβλημα είναι ότι στην πράξη, ακόμη κι ο ΣΥΡΙΖΑ που πολλοί νομίζουν ότι διαθέτει ακόμα ιδεολογική συνάφεια, δεν την διαθέτει πλέον, όπως δεν διαθέτει ένα πραγματικά ικανό αριθμό καινοτόμων πολιτικά ανθρώπων που θα κυβερνούσαν τιμώντας το όνομα «Αριστερά» με την έννοια όχι της συνθηματολογίας, του πνεύματος αντιλογίας, της πρόχειρης οικονομικής ανάλυσης, των επικίνδυνων ιδεολογημάτων και τον βολικό εύφλεκτο λόγο αλλά με την έννοια της Ευθύνης, της δημοκρατικής -το τονίζω-συνεργασίας (που επιτρέπει ανανέωση στελεχιακού δυναμικού) και αποδοχής ιδεολογικών ζυμώσεων και προτάσεων για σοβαρές καινοτομίες και μεταρρυθμίσεις πέρα απο λογική συντεχνιών που καταλήγουν σε συμπέρασμα και πολιτικό λόγο, που επιτρέπει σχέδιο, όραμα, ελπίδα και διέξοδο.

  • hectorkl
    REPLY

    Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι υποχρεωμένος να κυβερνήσει. Έφτασε επιτέλους η ώρα της αριστεράς. Η αριστερά δεν είναι απλά μία αυθαίτετη ιδεολογία. Αριστερός είναι αυτός που μάχεται για τα συμφέροντα του λαού, ενάντια στους καταπιεστές του. Η αριστερά από τα χρόνια του ΕΑΜ ως σήμερα το έχει αποδείξει αυτό.
    Ο ΣΥΡΙΖΑ επαναλαμβάνω είναι υποχρεωμένος να κυβερνήσει ριζοσπαστικά αλλά και ΕΜΕΙΣ όλοι, είμαστε υποχρεωμένοι να συνεχίσουμε τους αγώνες μας και να είμαστε στους δρόμους δυναμικά, γιατί ωραία η κυβέρνηση της αριστεράς, αλλά χωρίς ταξικούς αγώνες δεν γίνεται τίποτα. Να μην περιμένουμε σωτήρες. Εμείς πρέπει να πάρουμε την ζωή μας στα χέρια μας

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Στοιχεία επικοινωνίας
Twitter