image Όχι διοικητική αντιμετώπιση στο Ινστιτούτο Βενετίας – στη βουλή «Κλίμα ανομίας» και «μπαμπούλες» από τμήμα της αντιπολίτευσης -στην Ολομέλεια

Να τολμήσουμε περισσότερο για την ανακύκλωση -στην Ολομέλεια

Στην Ολομέλεια της Βουλής, στη διάρκεια της συζήτησης για το νομοσχέδιο που αφορά την Ανακύκλωση, μίλησε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Νίκος Ξυδάκης.

«Ακούστηκαν πολλά για το θέμα από όλες τις πλευρές, από τους φορείς και από τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Η δική μου αίσθηση είναι ότι παρά την επιμέρους κριτική που ασκείται υπάρχει γενική συμφωνία να πάμε σε ψήφιση με τη σύμφωνη γνώμη πολλών βουλευτών. Και αυτό δείχνει ότι αντιλαμβανόμαστε, τουλάχιστον το 2017, την τεράστια οικονομική, κοινωνική και πολιτική σημασία του πώς διαχειριζόμαστε τα απορρίμματα.

Αλλά χρειαζόμαστε ακόμη μερικά βήματα τόλμης και οι παρατηρήσεις που θα κάνω είναι περισσότερο παραινέσεις και εκκλήσεις στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου να γίνει πιο τολμηρή.

Πρώτη παρατήρηση που αφορά όλους μας είναι η διαχείριση των στερεών αστικών αποβλήτων στο σύνολό τους, και όχι μόνο των υλικών συσκευασίας. Εκεί, στις συσκευασίες, έχουμε πετύχει ένα αξιοπρεπές ποσοστό, είμαστε κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ωστόσο τα στερεά αστικά και τα οργανικά απόβλητα εξακολουθούμε να τα θάβουμε στους ΧΥΤΑ και στις χωματερές σε ποσοστό 80%. Είναι ένα ποσοστό το οποίο δεν μας τιμά σαν οικονομία χειμαζόμενη και σαν κοινωνία που θέλει να βλέπει μπροστά. Και δεν μας τιμά επίσης, γιατί πληρώνουμε εκατομμύρια ευρώ κάθε έτος για να θάβουμε απόβλητα τα οποία δεν είναι άχρηστα και καταβάλουμε εκατομμύρια επιπλέον ευρώ ετησίως στις ευρωπαϊκές αρχές για τις παράνομες χωματερές.

Αυτό λοιπόν το οποίο αποτελεί έκκληση και προς την κυβέρνηση της αριστεράς που έχει περιβαλλοντική συνείδηση και προς τους βουλευτές που αντιλαμβάνονται προς τα πού θα πρέπει να κινηθεί η Ελλάδα μετά την κρίση, είναι να ζητήσουμε επειγόντως από το Υπουργείο Περιβάλλοντος το στρατηγικό σχέδιο ανάπτυξης των οργανικών αποβλήτων για τα χρόνια που μας έρχονται, με συστράτευση όλης της κοινωνίας. Ποιο είναι το σχέδιο του λεγόμενου καφέ κάδου; Αυτό πρέπει να ζητάμε και αυτό θα πρέπει να είναι η επόμενη μας συζήτηση.

Μερικές παρατηρήσεις

Δεύτερη παρατήρηση: η νομοθεσία για την ανακύκλωση είναι σε ισχύ πάνω από μία δεκαετία. Ενσωμάτωσε μία ευρωπαϊκή οδηγία η οποία γενικώς λειτούργησε καλά σε όλη την Ευρώπη και έκανε την ανακύκλωση στα υλικά συσκευασίας ευθύνη των παραγωγών και των εισαγωγέων, αυτών που διαθέτουν το προϊόν. Φαίνεται ότι λειτούργησε η βασική αντίληψη, δεν επιβάρυνε το δημόσιο και πέτυχε κάποια σχετικά ικανοποιητικά ποσοστά ανακύκλωσης. Ωστόσο έχουμε ορισμένες παρατηρήσεις που ακούστηκαν από τα Συλλογικά Συστήματα που φέρνουν, μαζί με τους δήμους συνήθως, και το βάρος υλοποίησης αυτής της ανακύκλωσης. Μια παρατήρηση η οποία ακούστηκε και εδώ είναι εκείνη που σχετίζεται με το πλαφόν που επιβάλλει ο νόμος, απαιτώντας  το κόστος διοικητικής λειτουργίας να είναι έως 10% των συνολικών εσόδων. Αυτό γενικά είναι σωστό και είναι κατανοητό το κίνητρο του υπουργείου. Ωστόσο στα έξοδα λειτουργίας δεν μπορείς να έχεις ένα οριζόντιο κριτήριο -το έχουμε δει και σε άλλους νόμους αυτό. Σε έναν οργανισμό που έχει 34 εκατομμύρια έσοδα τα τρία εκατομμύρια φτάνουν και περισσεύουν. Σε ένα μικρό συλλογικό σύστημα όμως που έχει 300.000 έσοδα με 30.000 δεν μπορεί να πληρώσει ούτε  τρεις υπαλλήλους, ρεύμα, ενοίκιο ή λειτουργικά. Νομίζω ότι θα ζητηθούν εξαιρέσεις από τον ΕΟΑΝ, τον εποπτεύοντα οργανισμό, οπότε καλό θα είναι σε κάποια μελλοντική φάση ίσως, να το δούμε αυτό πιο ελαστικά.

Ο ΕΟΑΝ είναι ένα άλλο ζήτημα. Ο νόμος προβλέπει την ενίσχυσή του γιατί είναι υποστελεχωμένος, λειτουργεί ακόμα με παλιές ταχύτητες, αργές. Επικαλέστηκε ο υπουργός την έκθεση 2016. Δεν είναι δημοσιευμένη, δεν είναι αναρτημένη στην ιστοσελίδα του ΕΟΑΝ, όπως δεν είναι ούτε του 2015 στη διάθεση του πολίτη. Οι εκθέσεις  αυτές είναι πολύτιμα δημόσια στοιχεία τα οποία προβάλλουν και υποστηρίζουν το έργο της πολιτείας, το εποπτικό. Θα έπρεπε να είναι στη διάθεση μας. Είναι ολιγωρία αυτή. Και είναι ολιγωρία που δεν δικαιολογείται διότι εδώ χρησιμοποιούμε αυτά τα στοιχεία, μας τα δίνει το υπουργείο. Θα πρέπει με όλη αυτή την ενίσχυση που προβλέπει ο νόμος και την εκφρασμένη πολιτική βούληση του υπουργείου ο ΕΟΑΝ ο οποίος έχει αποφασιστικές αρμοδιότητες, ελέγχου και κυρώσεων να παίξει έναν αποφασιστικό ρόλο.

Εισφοροδιαφυγή 45%!

Πληροφορηθήκαμε επίσης από τους φορείς ότι υπάρχει ένα πολύ μεγάλο ποσοστό εισφοροδιαφυγής, περίπου 40- 45% το οποίο φρενάρει την ανακύκλωση, σε συνδυασμό με τη μείωση της κατανάλωσης. Αν δηλαδή οι μισοί  υπόχρεοι καταβολής εισφοράς στο συλλογικό σύστημα συσκευασίας δεν ανταποκρίνονται και δεν καταβάλλουν εισφορά ενώ παρόλα αυτά διαθέτουν τα προϊόντα τους, έχουμε σοβαρό πρόβλημα, δομικό πρόβλημα. Θα πρέπει λοιπόν ο εποπτεύων οργανισμός να κινηθεί γρήγορα και με κυρωτικές διαδικασίες γιατί η εισφοροδιαφυγή αποτελεί αθέμιτο ανταγωνισμό. Υπάρχει δηλαδή παραγωγός σοβαρός, ο οποίος καταβάλλει την εισφορά του και υπάρχει και παραγωγός, πχ. οι εισαγωγείς της μπανάνας που δεν πληρώνει τίποτα. Σε συνεννόηση με τους τρεις τέσσερις μεγάλους λιανοπωλητές να βρεθεί η λύση.

Τέτοια είναι τα ζητήματα διότι συμβαίνει και άλλες φορές να ψηφίζουμε τους καλύτερους νόμους και δυστυχώς από αδράνεια, ολιγωρία ή άλλες αδυναμίες της διοίκησης οι νόμοι μένουν στα χαρτιά.

Επίσης στις αρμοδιότητες του ΕΟΑΝ τον οποίο τον ενισχύουμε είναι να παρακολουθεί και να ελέγχει την ορθή λειτουργία των συλλογικών συστημάτων. Θα θέλαμε να μάθουμε σε κάποιο εύλογο χρόνο αν υπάρχουν συλλογικά συστήματα που έχουν ελεγχθεί, έχει διαπιστωθεί ότι δεν πληρούν τους όρους λειτουργίας και παρόλα αυτά εξακολουθούν να λειτουργούν. Υπάρχουν τέτοια;

Υγιής εικόνα – θέσεις εργασίας

Από  όλη τη συζήτηση που έγινε φάνηκε ότι η βιομηχανία ανακύκλωσης στη χώρα μας παρουσιάζει υγιή οικονομική εικόνα, δημιουργεί πλούτο, ανοίγει θέσεις εργασίας με χιλιάδες εργαζόμενους και έχει και ανοδική πορεία παρά τον περιορισμό της κατανάλωσης στα χρόνια της κρίσης. Είναι μία κερδοφόρος βιομηχανία. Πρέπει λοιπόν να δούμε πώς θα στηρίξουμε περαιτέρω αυτή την επιχειρηματικότητα είτε την κοινωνική και αλληλέγγυα επιχειρηματικότητα, να δώσουμε νέες ευκαιρίες, και κυρίως σε συνδυασμό με ένα φιλόδοξο και τολμηρό πρόγραμμα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης να δημιουργήσουμε εμείς, η κυβέρνηση των μεταρρυθμίσεων της αριστεράς, μία νέα περιβαλλοντική συνείδηση, ενεργό συνείδηση, με αποτύπωμα στην οικονομία και την καθημερινή ζωή. Όχι ευχολόγια. Δεν πρόκειται για μια γενικώς και αορίστως «οικολογία για χαριτωμένους». Είναι οικονομία, είναι πλούτος, είναι οργάνωση της καθημερινής ζωής.

Ένα ακόμα σημείο. Άκουσα σε μία ομιλία του αντιπεριφειρεάρχη Κεντρικής Μακεδονίας κ. Γιουτίκα να μιλά για τα επικίνδυνα βιομηχανικά απόβλητα. Ήταν 34.000 τόνοι το 2011 και με προβολές σύμφωνα με τα σημερινά στοιχεία θα πάνε στις 13.000. Είναι αποτέλεσμα μόνο της μείωσης της βιομηχανικής παραγωγής ή έχουμε διοχέτευση επικίνδυνων βιομηχανικών απορριμμάτων σε κρυφή απόρριψη εκτός συστήματος ή εξαγωγή τους στο εξωτερικό; Τι λένε για αυτό οι αρμόδιες εποπτικές αρχές;

Τέλος, δύο παραδείγματα και δύο εκκλήσεις προς το Υπουργείο Περιβάλλοντος. Είμαι  νησιώτης, ταξιδεύω πολλές φορές το χρόνο. Κάθε μέρα, ιδιαιτέρως το καλοκαίρι, μία μέσου πληθυσμού ελληνική πόλη βρίσκεται στα πλοία, περίπου 40.000 επιβάτες. Δεν έχω δει ποτέ σύστημα ανακύκλωσης πάνω στα πλοία. Μπορούμε να δώσουμε ένα παράδειγμα παιδαγωγικό προς τους Έλληνες πολίτες ότι σε αυτό τον εύκολο, περιορισμένο χώρο γίνεται ανακύκλωση συσκευασίας; Και μπορούμε να δώσουμε και ένα μάθημα αγωγής προς τους τουρίστες που ταξιδεύουν, να σέβονται την χώρα που τους φιλοξενεί;

Το δεύτερο:  Μιλήσατε για την νάιλον σακούλα αναλυτικά. Είπατε ότι θα πρέπει να τολμήσουμε, αλλά ότι «ίσως είναι λίγο νωρίς ακόμη και δίνουμε ένα περιθώριο». Γνώμη μου είναι ότι θα πρέπει να τολμήσουμε να καταργήσουμε την νάιλον σακούλα από τώρα. Να είμαστε τολμηροί και να ζητήσουμε πράγματα. Η νάιλον σακούλα δεν είναι απλώς μία διευκόλυνση στον πελάτη του σούπερ μάρκετ. Είναι καταστροφή του πολυτιμότερου πόρου που έχουμε για ανάταξη της πληγωμένης ελληνικής οικονομίας. Όταν υπολογίζουμε ότι ο τουρισμός είναι 20% του ΑΕΠ και ο Έλληνας τουρίστας, ο ξένος τουρίστας βλέπει στο δάσος στην ρεματιά, στην παραλία την νάιλον σακούλα ή όταν ο πληθυσμός των θαλασσών μας τρώει πλαστικό, εμείς τι περιμένουμε; να μη στεναχωρηθεί ο πελάτης του σούπερ μάρκετ;

Να τολμήσουμε. Για αυτό είμαστε εδώ, για αυτό είμαστε η κυβέρνηση της αριστεράς μέσα στην κρίση. Για να τολμήσουμε σε τέτοια πράγματα που εκτός από ουσιαστικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα έχουν οικονομικό κέρδος και στέλνουν μήνυμα πολιτικής αγωγής προς τον ελληνικό λαό».

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Στοιχεία επικοινωνίας
Twitter